DutchNews.nl
중도
기타
India is an important link in the designer drugs trade: FTM
Dutch companies bought designer drugs and related chemicals from India with a street value of what could be as much...
🇳🇱 네덜란드 · "SIGN" · 총 35건
필터 보기현재 지수
50.0
0 = 부정 우세
50 = 중립
100 = 긍정 우세
최근 7일 기준 475건을 분석한 결과, 뉴스 심리지수는 50.0(균형)입니다. 긍정 0건(0.0%)·중립 475건(100.0%)·부정 0건(0.0%)이며, 중립 비중이 뚜렷하게 높습니다. 성향 지수는 종합 0.0(중도 균형)입니다.
Dutch companies bought designer drugs and related chemicals from India with a street value of what could be as much...
Op 18 januari 2025 stijgt er in de Indiase stad Hyderabad een vliegtuig op. Aan boord is 720 kilo 2-MMC, een middel met een stimulerende werking. De bestelling komt aan op Schiphol en de lading wordt vervolgens afgeleverd bij een bedrijf in Noord-Holland. Het klinkt als een actie van internationale drugscriminelen, maar het was op dat moment volkomen legaal. De NOS en Follow the Money (FTM) achterhaalden ruim 700 van zulke bestellingen van Nederlandse handelaren. Voor handelaren was het kinderlijk eenvoudig om aan designerdrugs te komen. Per mail laten Indiase fabrieken weten dat ze voornamelijk medicijnen en chemicaliën voor de landbouw maken. Maar uit handelsdata blijkt dat ze ook designerdrugs leverden op bestelling. Wat zijn designerdrugs? Designerdrugs, ook wel research chemicals of 'nieuwe psychoactieve stoffen' (NPS), is een verzamelnaam voor middelen die lijken op illegale drugs. Doordat de stoffen lichtjes afwijken van drugs die op de Opiumlijst staan, zijn de middelen (nog) niet verboden. De afgelopen jaren zijn veel nieuwe stoffen toegevoegd aan de Opiumlijst. Die zijn nu dus wel illegaal. De lading van het vliegtuig dat in januari 2025 van India naar Nederland vliegt, is afkomstig van PSN Medicare. Het Indiase bedrijf is gespecialiseerd in onder meer medicijnontwikkeling, maar uit internationale handelsdata blijkt dat het ook op grote schaal designerdrugs aan Nederlandse bedrijven leverde. De NOS en FTM probeerden meermaals met PSN Medicare in contact te komen, maar het bedrijf reageerde niet op die verzoeken. Andere fabrieken wilden wel vertellen hoe een internationale designerdrugsbestelling in zijn werk gaat. Een appje was genoeg, schrijft de directeur van het Indiase Ocimum in reactie op de exportlijst die de NOS en FTM aan hem voorleggen. Het verzoek aan het Indiase lab kwam van ene "Mr. Ben", die bemiddeld zou hebben tussen het lab en een Nederlandse handelaar in designerdrugs. Toen achteraf bleek dat de bestelde stof een psychoactieve werking had, werd de export stopgezet, schrijft de directeur. Of "Mr. Ben" bestaat is niet te controleren. "Al onze gesprekken waren op WhatsApp en het spijt ons te moeten mededelen dat we zijn contactgegevens kwijt zijn", aldus de directeur. Ook een andere fabriek reageert op de exportlijsten. "Vorig jaar benaderde een aantal Nederlandse klanten ons voor de ontwikkeling van producten die op dat moment legaal waren in Nederland", schrijft de juridische afdeling van Neion Technology. De Nederlandse klanten van die Indiase fabriek importeerden de middelen op legale wijze, benadrukt het bedrijf. Groothandel in designerdrugs Terug naar de vlucht. De 2-MMC aan boord is besteld door Trading Affairs, een bv die vaak terugkomt in de lijsten met uit India bestelde designerdrugs. De NOS en FTM hebben meermaals geprobeerd om met de eigenaar van het bedrijf in het contact te komen, maar er kwam geen reactie. Het bedrijf heeft volgens een rechterlijke uitspraak jarenlang een groothandel in designerdrugs gerund. Uit hetzelfde vonnis blijkt dat de politie meermaals designerdrugs van het bedrijf in beslag heeft genomen. Zo ging het in 2021 om 344 kilo 3-MMC en in 2022 om 400 kilo 3-CMC en 110 kilo N-ethylbutylon. Weer een jaar later werd 83,5 kilo A-PiHP in beslag genomen, beter bekend als flakka. Toch belette dat het bedrijf niet om tussen 2019 en 2025 bestellingen te blijven doen. De importeur liet in totaal 221 ladingen met designerdrugs overkomen uit India. Zo ook de 720 kilo 2-MMC die in 2025 vanuit Hyderabad naar Amsterdam werd gevlogen. Importeur Trading Affairs verkocht de stof weer door aan andere handelaren. Bij welke webshops de 720 kilo 2-MMC precies is terechtgekomen is niet na te gaan, maar de werkwijze van dergelijke online winkels voor designerdrugs is telkens dezelfde. Een webshopeigenaar koopt het middel in en biedt het online aan. De minimale bestelhoeveelheid is een gram. De prijs voor een gram is zo'n 13 euro, terwijl het middel in India niet meer dan 33 cent waard was. Op de sites wordt geadverteerd voor nieuwe middelen, bijna verboden stoffen worden flink afgeprijsd en kortingsacties moeten klanten aanmoedigen om zo veel mogelijk tegelijk te bestellen. Wie dat doet, krijgt pillen, poeders en kristallen thuis in de brievenbus. Op de verpakking staat dat de stoffen "niet voor menselijke consumptie" zijn. Zo probeert de verkoper vervolging te voorkomen. Maar uit de vele online reviews blijkt dat de middelen wel degelijk door mensen worden geconsumeerd.
Designerdrugs worden in Nederland via websites, appgroepen en sociale media verkocht. Achter die handel zit een netwerk van Nederlandse importeurs, groothandels en webshops die lange tijd legaal drugs en grondstoffen uit India konden laten overkomen. Onderzoek van NOS en Follow the Money laat zien hoe groot die handel is. Tussen 2019 en 2025 werd voor ruim 46,2 miljoen euro aan designerdrugs uit India geïmporteerd. De straatwaarde is naar schatting bijna twee miljard euro. Luisteren? Deze aflevering van De Dag kun je beluisteren via NPO Luister en alle andere podcastkanalen. Bevalt het? Vergeet je dan niet te abonneren! In deze podcast vertellen NOS-journalist Sarah Bürmann en Nikki Brands van Follow the Money hoe de handelsroute vanuit India loopt en hoe zij die blootlegden. Ze bekeken bestellijsten van Indiase producenten en kwamen erachter dat het een enorm lucratieve business is. "Een gram 3mmc kost 13 euro in een webshop en dat kost 33 cent in India om te maken, dus het gaat zo'n 40 keer over de kop", zegt Bürmann. Nederlandse handelaren konden jarenlang legaal stoffen importeren, die lijken op verboden drugs. Sommige handelaren die aan de slag gingen met de grondstoffen uit India, hadden wel door hoe gevaarlijk hun handel was. "Ik had een gasmasker op als ik het maakte. Zelf zou ik het nooit nemen." Reageren? Mail dedag@nos.nl Presentatie en montage: Bart Tuinman Redactie: Rosanne Sies Eindredactie: Judith van de Hulsbeek
Hamza L., die op 1 februari vorig jaar in Nieuwegein de 11-jarige Sohani doodstak, kreeg in het jaar daarvoor onvoldoende zorg en begeleiding. Dat concluderen de Inspectie Justitie en Veiligheid (Inspectie JenV) en Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ). De aanpak was in het geval van L., die geldt als een 'risicovolle patiënt', op meerdere punten ontoereikend. Het meisje speelde op straat met andere kinderen toen L. (29) haar vanuit het niets neerstak. Ze overleed ter plekke. L. werd kort daarna opgepakt in de buurt. Het incident had grote impact en riep vragen op over de manier waarop mensen zoals hij, met ernstige psychische stoornissen, worden begeleid. De organisaties die bij zijn begeleiding betrokken waren deden hun best, maar afspraken werden niet altijd nageleefd en de aanpak paste ook niet altijd bij de omstandigheden en veiligheidsrisico's, stellen de inspecties vast. De kwaliteit van de zorg was niet goed genoeg en de organisaties waren op sommige momenten niet alert genoeg als er een gevaarlijke situatie dreigde. Noodoplossing Op andere momenten was die informatie zelfs helemaal niet beschikbaar. Verder was er te weinig aandacht voor de rol van de familie van L., waar hij woonde sinds mei 2024. Als hulpverleners afwezig waren, was er niet altijd goede vervanging. Een zogenoemd 'levensloopteam' slaagde er niet in een passende plek voor L. te vinden nadat hij in de Haagse instelling waar hij zat bij herhaling de huisregels had overtreden. Zo gebruikte hij cannabis en cocaïne. L. kwam op straat te staan en zocht onderdak bij zijn familie in Nieuwegein. In samenspraak met het levensloopteam mocht hij daar blijven, maar dat was wel een noodoplossing. De inspecties hebben van de familie gehoord dat zij niet wisten waarvoor L. was veroordeeld. Doordat het niet lukte om hem een passende plek in de forensische zorg te geven, terwijl zijn familie wilde dat hij weg zou gaan, ontstond bij hem veel stress. Daardoor viel hij terug in zijn drugsgebruik, ging gokken en verdween uit beeld bij de zorg. Hoewel de instanties onderkenden dat hij risicovol gedrag vertoonde, werd zijn toestand niet ingeschat als een crisissituatie. De toenemende spanningen die de familie wel zag, werden niet gesignaleerd door de zorg. Lange wachttijden De dag voor de dodelijke steekpartij en die dag zelf kwam L. al in aanraking met de politie vanwege verward gedrag en omdat hij een vrouw had mishandeld in een winkelcentrum. Maar agenten stelden ter plekke geen strafbare feiten vast en ze lieten na om een systeem te raadplegen dat sinds kort voor mensen als L. wordt gebruikt. Daardoor ging aan hen voorbij dat hij een zogeheten 'levensloopaanpak' had. Ook werd hun melding door afwezigheid en waarneming bij de politie niet doorgegeven aan de overige betrokken bij het levensloopteam. Enkele uren na zijn staandehouding stak L. het 11-jarige meisje dood. Achteraf verklaarde hij dat hij wanen had en "demonen zag". In februari dit jaar is hij veroordeeld tot tbs met dwangverpleging. Hij heeft geen celstraf gekregen, omdat hij volgens de rechter een psychose had en volledig ontoerekeningsvatbaar was. De kans op herhaling als hij weer vrij zou komen wordt door deskundigen ingeschat als zeer groot. De inspecties wijzen er wel op dat er ook zaken meespelen waar de betrokken zorgverleners en instanties weinig aan kunnen doen, zoals de lange wachttijden voor een geschikte woonplek met forensische zorg, de toenemende vraag naar geestelijke gezondheidszorg en een toenemend aantal meldingen over mensen met verward gedrag. De inspecties hebben in een eerder rapport de politiek al opgeroepen om dit soort problemen op te lossen.
Er komt geen hoger beroep in de zaak tegen oud-advocaat Inez Weski. De rechter veroordeelde haar twee weken geleden tot 42 dagen cel, even lang als haar voorarrest. De 71-jarige Weski hoefde daardoor niet terug naar de gevangenis. Zowel het Openbaar Ministerie als de verdediging heeft besloten om het vonnis niet aan te vechten. De straf was veel lager dan het OM had geëist. De aanklagers wilden dat de voormalig advocaat van Ridouan Taghi 4,5 jaar de cel in zou gaan. Weski is veroordeeld voor het doorspelen van berichten van en naar Taghi, die vastzit in de extra beveiligde gevangenis in Vught. Zij gaf in de maanden na zijn arrestatie in 2019 instructies van Taghi door aan familieleden en andere contacten, oordeelde de rechtbank. Die berichten gingen onder meer over drugshandel, investeringen en geld. Daardoor maakte Weski volgens de rechter deel uit van de criminele organisatie van Taghi. Maar terug naar de gevangenis was volgens de rechter niet nodig, omdat ze inmiddels niet meer werkt als advocaat en de zaak grote gevolgen voor haar heeft gehad. De rechter noemde daarbij het verlies van reputatie en haar verslechterde gezondheid. 'Onmiskenbaar signaal' Met die overwegingen heeft het Openbaar Ministerie vrede, al zegt het zich niet te kunnen vinden in alle argumenten van de rechter om de straf zo veel lager te laten uitvallen. "Het goed gemotiveerde vonnis benadrukt ruimschoots de ernst van de strafzaak en zendt een onmiskenbaar signaal over wat de kernwaarden van de advocatuur zijn", reageert John Lucas, hoofdofficier van justitie bij het Landelijk Parket. "Het OM heeft een norm willen stellen over de manier waarop informatie wordt doorgegeven tussen advocaten en hun cliënten, die norm is nu gesteld. Dat is erg belangrijk voor ons, net als het gegeven dat er nu een onomstotelijk vonnis is." Jarenlange strijd Ook Weski gaat niet in beroep, hoewel haar advocaat Geert-Jan Knoops zegt dat de verdediging het op "fundamentele punten" oneens is met de veroordeling en dat Weski in hoger beroep zou zijn vrijgesproken. Over de verdenkingen heeft Weski altijd gezwegen, omdat ze naar eigen zeggen niets anders kon vanwege haar geheimhoudingsplicht als advocaat. Volgens Knoops had het OM fout op fout gestapeld in het onderzoek. Toch ziet Weski af van een hoger beroep, onder meer vanwege haar broze gezondheid. "Cliënte heeft besloten dit proces niet nog jarenlang voort te zetten", staat in een verklaring. "Zij hoopt zich te kunnen concentreren op andere wegen naar recht, rechtvaardigheid en mededogen, en op de kunst van het leven."
Mannen die in besloten chatgroepen tips uitwisselen over hoe ze hun partner zouden drogeren en verkrachten en daar ook nog de beelden van het misbruik delen. Voor de politie is de grote zedenzaak die vandaag bekend werd 'next level', zegt Gerben Cabboort van het landelijk expertiseteam seksuele misdrijven. "Het is een nieuw fenomeen." Iva Bicanic van het Centraal voor Seksueel Geweld (CSG) noemt de zaak een dieptepunt voor onze samenleving, maar helemaal verbaasd is ze niet. "Ik heb vanuit mijn expertise geleerd dat bij seksueel geweld alles mogelijk is. Alles wat je je niet kunt voorstellen, kan toch gebeuren." De politie heeft acht verdachten in het vizier, vier van hen zijn vorige week daadwerkelijk aangehouden. Ze komen uit verschillende plaatsen in het land en zijn tussen de 21 en 51. Hun huizen zijn doorzocht, computers en telefoons zijn in beslag genomen. Een man van 49 uit Horst aan de Maas zit nog vast. Slachtoffers centraal Verder onderzoek moet uitwijzen hoeveel slachtoffers er zijn en of het daadwerkelijk om de partners van de verdachten gaat. Ook is voor de politie nog onduidelijk of alle verdachten de beelden zelf hebben gemaakt of dat ze het in de chats alleen zo deden voorkomen. Wat voor Cabboort en zijn collega's wel meteen duidelijk was, is dat de vermoedelijke slachtoffers vanaf begin af aan goede begeleiding moesten krijgen. Zij hadden onverwachts de politie op de stoep staan en kregen te horen dat ze mogelijk door hun eigen man zijn misbruikt. Daarvoor schakelde de politie Slachtofferhulp Nederland in en ook het CSG van Bicanic. Zij legt uit dat het sowieso al zeer ingrijpend is als iemands partner wordt aangehouden. Maar van wat slachtoffers hier te horen hebben gekregen, zullen ze helemaal ondersteboven zijn. "Het is gebeurd op een plek die veilig zou moeten zijn: in hun eigen bed, met hun eigen partner", zegt Bicanic. "Dat is een grote schok en dan is er ook nog beeldmateriaal. Ze weten niet hoeveel er is gefilmd of hoe breed het is verspreid. Bovendien kunnen ze zich vanwege de verdovende middelen ook zorgen gaan maken over gezondheidsschade." Alarmsignalen misbruik In deze zaak gaat het om slachtoffers die vermoedelijk zijn gedrogeerd en verkracht. Zij kunnen zich van het misbruik daarom niets herinneren. Gerben Cabboort van de zedenpolitie zegt dat er twee belangrijke alarmsignalen zijn waaraan iemand zulk misbruik toch zou kunnen herkennen: als je 's ochtends met een enorme kater wakker wordt terwijl je de avond ervoor geen drank of drugs hebt gebruikt, is dat een teken dat er iets kan zijn gebeurd. En als je geslachtsdelen dan rood of gevoelig zijn, is dat ook een rode vlag. De slachtoffers moeten hiervan bijkomen en dat gaat het best met familieleden, vrienden en andere mensen om hen heen. Maar ook professionele hulpverlening kan helpen. Bicanic: "In de allereerste fase is er ongeloof en ontkenning. Daarna begint het te landen en komen er woorden. Mensen worden prikkelbaar, emotioneel vlak of juist snel geëmotioneerd." Dat zijn allemaal heel normale reacties op een abnormale gebeurtenis, legt ze uit. Die acute stressreactie zal als het goed is na verloop van tijd ook wel afnemen. "Het klinkt misschien vreemd, maar mensen kunnen met hun naasten een enorme veerkracht tonen." Pelicot Wat daarbij helpt, is om te benadrukken dat de vrouwen niets verkeerd hebben gedaan. Dat is ook de boodschap die Gisèle Pelicot uitdraagt, legt Bicanic uit. De Française werd door haar echtgenoot gedrogeerd en door tientallen mannen verkracht. "Zij sprak duidelijk uit dat de schuld en de schaamte niet bij jou als slachtoffer ligt, maar bij degene die dit heeft gedaan." Het verwerken van seksueel trauma wordt bemoeilijkt als slachtoffers zichzelf iets kwalijk nemen, zegt Bicanic. "Maar in deze situatie, waarin iemand helemaal buiten bewustzijn was en er helemaal geen weet van had, kun je jezelf natuurlijk niets kwalijk nemen." Cabboort zegt dat de zedenpolitie op zoek gaat naar meer slachtoffers. Hij roept vrouwen die denken dat ze hiermee te maken hebben op om zich te melden. "Dat hoeft niet per se bij de politie, maar je kan ook naar het Centrum voor Seksueel Geweld of Slachtofferhulp Nederland gaan." Nieuwsuur maakte een maand geleden deze reportage over een website met daarop beelden van gedrogeerde vrouwen:
Dutch companies have ordered dangerous designer drugs from India with a street value of nearly €2 billion between 2019 and 2025,
Living conditions in 20 of the Netherlands’ most deprived neighbourhoods are posing a significant risk to the health of babies...
Nederlandse bedrijven hebben gevaarlijke designerdrugs uit India besteld met een straatwaarde van bijna twee miljard euro. Onderzoek van de NOS en Follow the Money (FTM) toont aan hoe handelaren kinderlijk eenvoudig labs in het buitenland inschakelen om moleculen van verboden middelen na te bootsen. Deze middelen worden in Nederland met zeer ruime winstmarges verkocht. De NOS en FTM achterhaalden ruim 700 bestellingen van onder meer grondstoffen voor designerdrugs, kant-en-klare middelen en stoffen om drugs mee te versnijden. Die middelen werden tussen 2019 en 2025 besteld door dertig Nederlandse importeurs, zowel individuele webshop-eigenaren als groothandels in designerdrugs. In totaal gaat het om 153.000 kilo. De lucratieve handel gaat nu nog door. De bestellingen doen denken aan de Funcaps-zaak. De eigenaren van die webshop staan binnenkort voor de rechter. Funcaps blijkt het topje van de ijsberg. Wat zijn designerdrugs? Designerdrugs, ook wel research chemicals of 'nieuwe psychoactieve stoffen' (NPS), is een verzamelnaam voor middelen die lijken op illegale drugs. Doordat de stoffen lichtjes afwijken van drugs die op de Opiumlijst staan, zijn de middelen (nog) niet verboden. De afgelopen jaren zijn veel nieuwe stoffen toegevoegd aan de Opiumlijst. Die zijn nu dus wel illegaal. Omdat de middelen destijds niet verboden waren, konden ze gewoon op het vliegtuig naar Nederland worden gezet. Zo kon het dat de Nederlandse designerdrugsmarkt overspoeld werd met onder meer Indiase stimulerende middelen, ketamine-achtige stoffen en de 'zombiedrug' flakka. Veel middelen worden vanuit Nederland doorverkocht aan klanten in het buitenland. De middelen waren op het moment van bestellen nog legaal, maar zeker niet zonder risico. Het Nationaal Vergiftigingen Informatie Centrum meldt ieder jaar meer vergiftigingen met designerdrugs. Veel van de middelen die Nederlandse bv's importeerden uit India worden in verband gebracht met verslaving, hoge hartslag, hoge bloeddruk, hartinfarcten, psychoses, coma's, hersenschade, epileptische aanvallen en soms zelfs de dood. Voor de 153.000 kilo aan grondstoffen en kant-en-klare designerdrugs die Nederlandse handelaren tussen 2019 en 2025 uit India importeerden, betaalden zij bijna 46,2 miljoen euro. De precieze straatwaarde van al die kilo's is niet bekend, omdat er ook versnijdingsmiddelen en grondstoffen bij zitten. Maar voor het overgrote deel van de bestelde stoffen konden de NOS en FTM wel berekenen wat die op de online markt waard waren. In totaal hebben de Indiase designerdrugs een straatwaarde van bijna twee miljard euro. De stoffen worden in grote hoeveelheden geïmporteerd en vervolgens in kleine hoeveelheden met veel winst verkocht aan klanten. De berekeningen laten zien dat de handel in designerdrugs zo lucratief is dat verkopers er ondanks ingrijpen van de overheid mee blijven doorgaan. Een recente actie van toezichthouders NVWA en IGJ illustreert het probleem. De instanties haalden in april 43 sites uit de lucht waar designerdrugs werden aangeboden. Uit gesprekken met bronnen uit de designerdrugs-wereld blijkt dat de actie weinig effect had. "Naar mijn weten is bijna geen enkele aanbieder echt helemaal gestopt", zegt een handelaar. Veel verkopers hebben gewoon een nieuwe site gemaakt vanuit het buitenland. Zo'n adres eindigt niet langer op '.nl', maar verder werkt alles hetzelfde als voorheen. Andere handelaren zeggen dat ze de verkoop hebben verplaatst naar kanalen op apps als Signal en Telegram of naar een afgeschermde website. Alleen vaste klanten krijgen het wachtwoord. Dat uit de lucht gehaalde webshops vanuit het buitenland weer opduiken, maakt het voor de instanties moeilijker om ze te blokkeren, schrijven ze in een reactie. Bovendien loopt IGJ tegen de beperkingen van zijn bevoegdheden aan, schrijft een woordvoerder. Kat-en-muisspel Een ander probleem is dat de middelen constant worden aangepast, waardoor de overheid achter de feiten blijft aanlopen. Zodra een middel verboden is en op de Opiumlijst staat, past de verkoper een molecuul een beetje aan en kan de verkoop doorgaan. In een poging dit kat-en-muisspel te doorbreken, is op 1 juli 2025 het zogeheten 'groepenverbod' voor designerdrugs ingegaan. Daarmee werden hele groepen in een keer illegaal, ook bij subtiele aanpassingen van een molecuul. Toch vallen er nog altijd middelen buiten het verbod, zoals benzodiazepinen, een categorie van zeer verslavende kalmeringsmiddelen. De politie zegt in een reactie op dit onderzoek bekend te zijn met de Indiase designerdrugs-route. "India is een belangrijk land voor Nederland als het gaat om drugsbestrijding." Zowel vanwege de grote hoeveelheden ketamine die vanuit de legale industrie weglekken naar de illegale handel als vanwege de grondstoffen en kant-en-klare designerdrugs die naar Nederland komen, zegt een woordvoerder. "Ook andere (nep) medicatie wordt op steeds grootschaligere wijze vanuit India richting Europa en Nederland gestuurd waardoor de noodzaak tot samenwerking steeds belangrijker wordt." Journalistieke verantwoording Voor dit onderzoek spraken de NOS en Follow the Money met inkopers en verkopers van designerdrugs, Indiase fabrieken, de douane, de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd, de NVWA, de politie, de European Drugs Agency en het Nederlands Forensisch Instituut. Daarnaast bekeken we Indiase exportlijsten die handelsgegevens bevatten van goederen die via zee-, land- en luchttransport India binnenkomen of verlaten. Alle bestellingen die te maken hebben met de productie van designerdrugs werden meegenomen in dit onderzoek. Het gaat dan om grondstoffen voor designerdrugs, versnijdingsmiddelen, medicijnen die op de illegale markt worden verkocht en machines om pillen mee te drukken. Andere bestellingen werden buiten beschouwing gelaten. De waarde van de uit India bestelde kant-en-klare designerdrugs werd berekend op de manier die de politie gebruikt om de straatwaarde van reguliere drugs te berekenen. Per stof is de gemiddelde inkoopprijs per kilogram vastgesteld op basis van de exportlijsten. De verkoopprijs is bepaald door (historische) prijzen van die designerdrugs op websites te verzamelen. Het gemiddelde daarvan is omgerekend naar prijs per kilogram. De totale straatwaarde is berekend door de straatwaarden van de tien meest bestelde stoffen bij elkaar op te tellen. Die stoffen vertegenwoordigen het grootste deel van de ruim 700 bestellingen op de exportlijsten. Het gaat om een theoretische schatting. De werkelijke marktwaarde kan lager liggen, bijvoorbeeld door bulkkortingen.
De plek waar een kind wordt geboren heeft grote invloed op de gezondheid rond de geboorte, blijkt uit onderzoek van Erasmus MC in Rotterdam. De onderzoekers zien in sommige wijken van de grote steden dat de babysterfte twee keer zo hoog is als in andere wijken. Ook worden er meer baby's te vroeg geboren en zijn baby's vaak kleiner bij de geboorte dan in de rest van Nederland. In totaal hadden vier van de twintig kwetsbare gebieden significant meer kans op babysterfte en alle wijken hadden een grotere kans op een lager gewicht of een lagere lichaamslengte bij de geboorte. "De leefomstandigheden waarin zij wonen zijn waarschijnlijk een belangrijke verklaring," zegt Jasper Been, neonatoloog in het Erasmus MC en onderzoeksleider. Volgens hem liggen de problemen rond de geboorte "niet aan persoonlijke omstandigheden, zoals leeftijd en etniciteit". Voorbeelden van omgevingsfactoren die invloed hebben zijn luchtvervuiling, geluidsoverlast, woonomstandigheden zoals hittestress, schimmel en de luchtkwaliteit binnenshuis. Deze factoren kunnen bijdragen aan verschillen in geboorte-uitkomsten. Gebieden die werden onderzocht doen allemaal mee in Nationaal Programma Leefbaarheid en Veiligheid. Dat zijn twintig gebieden met opstapelende problemen op het gebied van onderwijs, armoede, gezondheid, wonen en veiligheid. Het gaat om gebieden als Groningen-Noord, Heerlen-Noord en Rotterdam-Zuid. 1,1 miljoen moeders uit heel Nederland deden met hun baby's mee aan het onderzoek. Hiervan kwamen honderdduizend moeders en kinderen uit één van de twintig kwetsbare wijken in Nederland.
Duitsland is er niet in geslaagd om een tijdelijke zetel te bemachtigen in de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties. Het land haalde niet genoeg stemmen in de eerste ronde en verloor van Portugal en Oostenrijk. De VN-Veiligheidsraad heeft naast de vijf permanente leden tien tijdelijke leden die voor twee jaar worden verkozen. Er waren nu vijf plekken vrij. Voor de groep West-Europa, Canada en Oceanië waren twee zetels te verdelen. Duitsland kreeg slechts 104 stemmen terwijl Portugal en Oostenrijk 131 en 134 stemmen kregen, waarmee ze de vereiste twee derde meerderheid haalden. Ook Zimbabwe, Kirgizië en Trinidad en Tobago hebben een plek in de VN-Veiligheidsraad kunnen bemachtigen. Zij zullen in 2027 en 2028 zitting hebben in de Veiligheidsraad. De andere vijf tijdelijke leden zijn Bahrein, Colombia, Congo, Letland en Liberia. Hun termijn loopt over een jaar af. De Veiligheidsraad is het machtigste orgaan binnen de Verenigde Naties. Beslissingen die genomen worden in de raad zijn bindend. Ook kan de raad sancties opleggen aan lidstaten en vredesmissies uitzenden. De vijf permanente leden Rusland, China, de Verenigde Staten, Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk hebben ook vetorecht. Israël en Oekraïne Het verlies wordt in Duitsland gezien als een nederlaag voor de regering van bondskanselier Merz, die zijn land wil positioneren als een belangrijke speler op het internationale toneel. Merz feliciteerde de twee andere Europese landen na de stemming en benadrukte dat Duitsland zich zal blijven inzetten voor een multilaterale wereldorde. "De uitslag verandert niets aan de verantwoordelijkheden die we binnen de Verenigde Naties hebben." Buitenlandminister Wadephul noemt de uitslag een "grote teleurstelling". Volgens hem heeft Rusland campagne gevoerd tegen de kandidatuur van Duitsland vanwege de steun aan Oekraïne. Ook heeft Duitsland volgens hem zijn kans op een zetel mogelijk verspeeld vanwege de bijna onvoorwaardelijke steun voor Israël. Beschamend Oppositiepartijen spreken van een beschamende nederlaag. Volgens partijleider Brantner van de Groenen heeft Duitsland de afgelopen maanden zijn "geloofwaardigheid en vertrouwen op het wereldtoneel verspeeld" door te snijden in ontwikkelingshulp. Ook heeft Duitsland volgens haar veel stemmen verloren door het buitenlandse beleid van de regering. Die Linke nemen het Merz kwalijk dat Duitsland zich niet meer heeft uitgesproken over grote conflicten. Daarbij werden Gaza, Venezuela en Iran genoemd. "Duitsland zweeg over schendingen van het internationaal recht toen deze werden gepleegd door de Verenigde Staten en Israël." Volgens regeringspartij SPD is de nederlaag een waarschuwing. "We moeten ons eerlijk afvragen welke signalen Duitsland de afgelopen jaren heeft afgegeven. Zij die beweren de hoeders te zijn van de op regels gebaseerde internationale orde, mogen geen dubbele standaarden hanteren ten aanzien van het internationaal recht." Correspondent Duitsland Charlotte Waaijers: Voor Duitsland is dit een flinke nederlaag. Hoewel het een kandidatuur is waaraan jaren is gewerkt, dus ook al voordat de huidige regering aan de macht kwam, is het voor minister van Buitenlandse Zaken Wadephul en bondskanselier Merz ook een persoonlijk verlies. Wadephul was de afgelopen dagen nog in New York om persoonlijk campagne te voeren. En Merz heeft hard gewerkt voor zijn bijnaam als 'Aussenkanzler'. Er is Merz veel aan gelegen dat Duitsland op het internationale toneel een leidende rol inneemt. Juist nu de wereldorde wankelt en zaken zoals het internationale volkenrecht, waar het land voor zegt te staan, onder druk staan. Daarnaast ziet Duitsland zichzelf als betrouwbare partner voor een groot deel van de wereld, en draagt het land na de VS ook financieel het meest bij aan de VN. Dat aanzien loopt hiermee een deuk op. Sinds de hereniging heeft Duitsland zich elke acht jaar kandidaat gesteld voor een tijdelijke zetel in Veiligheidsraad, tot nu toe altijd met succes. Een van de vragen die nu overblijven is of de bijna onvoorwaardelijke steun aan Israël Duitsland zijn zetel heeft gekost. Ook kan het machtige Rusland de Duitsers hebben tegengewerkt vanwege hun steun aan Oekraïne.
Het College voor de Rechten van de Mens stelt dat omroep Ongehoord Nederland (ON) zich in het voorjaar van 2024 schuldig heeft gemaakt aan discriminatie. In een vacaturetekst schreef de omroep op zoek te zijn naar een mannelijke of vrouwelijke hoofdredacteur, en "geen X". De letterlijke omschrijving in de personeelsadvertentie was: "Je bent een journalistiek zwaargewicht (m/v, geen 'x')". Volgens de mensenrechtenorganisatie sloot ON op deze manier mensen uit die zich niet als man of als vrouw identificeren. In het oordeel van het college staat: "Omdat de vacature onderscheid maakt op grond van genderidentiteit, is er sprake van direct onderscheid op grond van geslacht." De omroep beroept zich op de vrijheid van meningsuiting: de toevoeging "geen X" was bedoeld als bijdrage aan het maatschappelijke debat over genderidentiteit, aldus ON. Volgens de omroep weegt de vrijheid van meningsuiting zwaarder dan het discriminatieverbod. 'Afschrikwekkend effect' Het College erkent dat "geen X" onder de vrijheid van meningsuiting valt, maar vindt dat het belang om niet te worden uitgesloten bij sollicitaties in dit geval zwaarder weegt. "De toevoeging heeft een afschrikwekkend effect waardoor mensen afzien van een sollicitatie. Het gaat daarom om een grote inbreuk op het recht van gelijke toegang tot arbeid zonder discriminatie." Ook acht het onafhankelijke mensenrechteninstituut het niet geloofwaardig "dat het belangrijkste doel van ON was om een bijdrage te leveren aan het maatschappelijk debat". Belangrijk signaal Algemeen directeur van ON Peter Vlemmix zegt tegen persbureau ANP dat de tekst "duidelijk met een knipoog is geschreven". Hij blijft erbij dat de vacature "onder het publieke debat over gender en geslacht" valt. Een woordvoerder van Transgender Netwerk, die de zaak aanspande, noemt het oordeel bij het AD "een belangrijk signaal naar trans en non-binaire mensen". Eerder had het Openbaar Ministerie zich na meerdere aangiften al over de zaak gebogen. Het OM concludeerde vorig jaar juli dat de vacaturetekst weliswaar kwetsend is, maar dat ON niet strafbaar is omdat het een omroepvereniging is. Volgens justitie is vervolging alleen mogelijk als de uitspraken zijn gedaan "in de uitoefening van een ambt, beroep of bedrijf". Een uitspraak van het College voor de Rechten van de Mens is juridisch niet bindend. Het kan ook geen schadevergoedingen toekennen of boetes opleggen.
Het Arnhemse ontwerpersduo Hul le Kes ontvangt het Cultuurfonds Mode Stipendium, de belangrijkste modeprijs van Nederland. Oprichters Sjaak Hullekes en Sebastiaan Kramer kregen de prijs vanmiddag in cultuurhuis Felix Meritis in Amsterdam. Ze zien de winst als een stimulans voor hun streven naar een beter modesysteem. De ontwerpers krijgen het Mode Stipendium "niet alleen voor hun 20-jarig oeuvre, design en ontwerptalent, maar ook voor hun sociale en duurzame visie", staat in het juryrapport. "We zijn trots, want dit is een prijs voor de grote jongens", zegt Hullekes. "Je moet minstens vijftien collecties hebben gemaakt en internationaal opereren om in aanmerking te komen." "Het is ook echt een pluim voor ons team dat dit allemaal mogelijk maakt", zegt Kramer. Upcyclen Het duo ontmoette elkaar op modeopleiding ArtEZ in Arnhem. Samen runden ze een herenmodelabel waarmee ze in 2009 in de prijzen vielen. De gangbare manier van werken in de modewereld begon echter te wringen. In 2018 begonnen ze daarom Hul le Kes, een designermerk dat verspilling tegengaat en de mens centraal zet. Hun missie is verweven in alles wat de twee doen en maken. Zo werkt het merk vrijwel uitsluitend met oud textiel dat de ontwerpers upcyclen tot nieuwe kledingstukken. Dat textiel komt uit kringloopwinkels of van het Leger des Heils. Na tussenkomst van het duo gaat het naar luxe boetieks. "We kijken naar stoffen van goede kwaliteit. Wat wordt er veel weggegooid? Dat kunnen blouses van poplin katoen zijn, of chino's, of tafelkleden. We knippen het open, leggen onze patronen eroverheen en maken er wat nieuws van", zegt Hullekes. "Wat bij ons op de hanger hangt, is eerder weggegooid. We onderzoeken hoe we zoveel mogelijk textiel kunnen upgraden en naar een hoger segment kunnen brengen", vult Kramer aan. Dat is terug te zien in het design van het paar. Patchwork, waarbij lappen stof aan elkaar worden genaaid, speelt een grote rol. Soms opvallend, door combinaties van ruitpatronen, en soms juist bescheiden doordat er stoffen gebruikt worden die sterk op elkaar lijken. Hul le Kes staat ook bekend om natuurlijke verftechnieken. Overhemden en rokken hebben tie-dye-achtige patronen, gemaakt met biokleur. Die patronen vervagen met de tijd. "Veel wit textiel krijgt geen tweede leven omdat er vlekken op zitten. Wij zijn dat witte textiel gaan verven met afval van restaurants. Met uienschillen en avocadopitten. Zodat het kleine vlekje niet meer opvalt en je een heel nieuw patroon krijgt", legt Kramer uit. De jury roemt de gender fluid high fashion van het label. De meeste stukken uit de collecties zijn uniseks en geschikt voor veel verschillende lichaamstypen. Wat is het Cultuurfonds Mode Stipendium? Het Cultuurfonds Mode Stipendium is voor ontwerpers zowel een oeuvreprijs als een aanmoediging om zichzelf artistiek en zakelijk verder te ontwikkelen. Aan de prijs is een geldbedrag van 50.000 euro verbonden, afkomstig van een anonieme schenker. Eerder wonnen modeontwerpers als Duran Lantink, Iris van Herpen en Ronald van der Kemp. Het ontwerpersduo zegt imperfecties te willen vieren. Niet alleen die van textiel, maar ook die van mensen. Een belangrijk onderdeel van het merk is de Recovery Studio: een atelier waar mensen met mentale aandoeningen begeleid worden in het therapeutisch werken met stoffen. "Werken met je handen is helend. En wat ze maken, wordt op waarde geschat. Ze zien het terug in bladen of op televisie", zegt Hullekes. "Mensen voelen zich daardoor weer gezien." Couturelijn Het modebedrijf is daarmee ook een sociale onderneming. Zo moeten er heel wat ballen in de lucht worden gehouden. "Je kunt ons inhuren als circusartiesten", grapt Hullekes. Met het prijzengeld willen de twee 'tijd kopen' om hun creativiteit meer ruimte te geven. Ook zijn ze bezig met een couturelijn. "Veel van wat we maken is praktische kleding, maar mensen willen ook een Hul le Kes kunnen dragen op hun huwelijk of een andere speciale gelegenheid."
In het Verenigd Koninkrijk wordt geschokt gereageerd op vrijgegeven bodycambeelden waarop te zien is hoe een 18-jarige student met handboeien om ligt te sterven. De jongeman, Henry Nowak, was kort daarvoor in Southampton neergestoken, maar werd door agenten aanvankelijk behandeld als verdachte, nadat zijn moordenaar had beweerd dat hij slachtoffer was geworden van een racistische aanval. Nowak was in december vorig jaar na een avond uit met vrienden alleen op weg naar huis toen hij vijf keer werd gestoken. Zijn moordenaar, de 23-jarige Britse sikh Vickrum Digwa, werd gisteren veroordeeld tot een levenslange gevangenisstraf. De politie kwam ter plaatse nadat Digwa's broer de hulpdiensten gebeld had, waarop hij zelf ook te horen was. Daarin werd gezegd dat Digwa slachtoffer was geworden van een mishandeling en werd ontkend dat er wapens waren gebruikt. Toen agenten arriveerden, vertelde Digwa dat hij slachtoffer was geworden van een racistische aanval. Ook zei hij dat zijn tulband van zijn hoofd was getrokken en klaagde hij over een gezwollen oog. Op de bodycambeelden is te zien dat agenten Nowak vervolgens boeien. 'Ik kan niet ademen' Nowak zegt negen keer dat hij niet kan ademen. Hij smeekt om hulp. Ook zegt Nowak vier keer dat hij is gestoken. Een agent antwoordt: "Ik denk het niet, vriend." Volgens de politie werd pas na drie minuten duidelijk werd hoe ernstig Nowaks toestand was. Vervolgens werden zijn handboeien afgedaan, een ambulance gebeld en een reanimatie gestart. De hulp kwam te laat: Nowak overleed ter plekke. Een patholoog verklaarde tijdens de rechtszaak dat agenten niets hadden kunnen doen om zijn leven te redden. Digwa hield in de rechtbank vol dat hij uit zelfverdediging had gehandeld. Daar ging de rechter niet in mee. Digwa werd veroordeeld voor moord en verboden wapenbezit. Ook stelde de rechter vast dat Nowak niets racistisch heeft gezegd. 'Serieuze vragen voor politie' De Britse premier Keir Starmer zei vandaag dat hij "misselijk" werd na het zien van de bodycambeelden. Hij liet later op X weten dat de politie "serieuze vragen" te beantwoorden heeft. De minister van Binnenlandse Zaken, Shabana Mahmood, noemde de moord een "kwaadaardige daad" en zei "elke vorm van ongelijke behandeling" te veroordelen. Ze waarschuwde dat de zaak niet mag worden gebruikt om de spanningen in de samenleving verder aan te wakkeren. Een agent die ten onrechte betrokken werd geacht bij de zaak, moest verhuizen nadat hij bedreigingen had ontvangen. "Desinformatie en opruiende commentaren maken een vreselijke situatie nog erger", aldus Mahmood. Ook de familie van Nowak heeft daartoe opgeroepen. Zijn vader noemde de behandeling van zijn zoon door de politie "onmenselijk en vernederend". Gisteren zei hij in een statement dat zijn zoons dood niet mag worden gebruikt om "verdere verdeeldheid, haat of spanning" te zaaien. De oppositieleider van Reform UK, Nigel Farage, leek hier geen boodschap aan te hebben. "De familie van Henry heeft hier op een buitengewoon waardige manier op gereageerd, maar ik stel voor dat de rest van ons hierop reageert met pure, ijzige woede", zei hij. Ook maakte Farage veel los door te stellen dat "we in een tweedeling in Groot-Brittannië leven, waar de rechten en privileges van blanken minder waard zijn dan die van etnische minderheden." Onafhankelijk onderzoek De politie van Hampshire heeft excuses aangeboden. Ook is een onafhankelijk onderzoek ingesteld naar het handelen van de agenten. De politie zegt "vastbesloten" te zijn de bevindingen van dat onderzoek op te volgen. Een van de betrokken agenten heeft vandaag ontslag genomen, laat de lokale politie weten. Drie andere agenten zijn nog steeds aan het werk. Correspondent Verenigd Koninkrijk Arjen van der Horst "De beschuldiging aan het adres van de Britse politie in de zaak-Nowak heeft echo's van het politiefalen rond de misbruikbendes. In 2011 onthulde Times-journalist Andrew Norfolk het bestaan van misbruikbendes die voornamelijk actief waren in Noord-Engelse steden. Deze bendes, die voornamelijk bestonden uit Brits-Pakistaanse mannen, misbruikten op grote schaal minderjarige meisjes gedurende een periode van ruim twintig jaar. Ondanks meerdere alarmerende signalen van slachtoffers en hulpverleners greep de politie niet in. Uit later onderzoek zou blijken dat agenten niet optraden tegen de Brits-Pakistaanse daders, omdat ze bang waren voor racisten uitgemaakt te worden. Dit volgde op eerdere onderzoeken die de Britse politie als "institutioneel racistisch" bestempelden. De zaak-Novak maakt de complexe discussie over het herhaaldelijk falen van de Britse politie nog ingewikkelder. De vader van Nowak riep de Britten op om de dood van zijn zoon niet te misbruiken om nog meer verdeeldheid te zaaien. Maar dat was aan dovemansoren gericht voor Nigel Farage, de leider van de anti-immigratiepartij Reform UK. Met zijn controversiële opmerkingen gooide hij olie op het vuur van een debat waar maar geen einde aan lijkt te komen in het VK."
A majority in the Tweede Kamer is expected to support a proposal ending the automatic assignment of a father’s surname to a child when parents cannot agree on a last name, NOS
The Amsterdam advertising agency that created the Iamsterdam letters and the “worst hotel in the world” campaign has been declared...
"Sommigen noemen het een cel, ik noem het een kamer." Een man van in de veertig laat zijn kamer in de tbs-kliniek zien. Hier liggen kaartjes met groene, oranje, rode en paarse smileys. "Daarmee kan ik aangeven in welke kleur ik zit. Als ik in paars zit, dan kan ik naar rood of oranje springen. Dan gaat het niet goed, dan gaat het echt niet goed." Andries (niet zijn echte naam, zie verantwoording onder aan dit artikel) kwam elf jaar geleden in tbs-kliniek De Rooyse Wissel bij Venray terecht. Hij is een verstandelijk beperkte man met een autismespectrumstoornis. "Ik heb altijd stress, ook al heb ik dat niet altijd door." Na drie jaar was zijn behandeling klaar. Toch wacht hij nog steeds op overplaatsing naar een instelling met een lager beveiligingsniveau. Hij zit al 7,5 jaar te wachten, ruim twee keer langer dan zijn behandeling duurde. Al die tijd houdt hij een bed bezet voor iemand die in de gevangenis zit te wachten op een behandeling. Uit nieuwe cijfers van TBS Nederland, het samenwerkingsverband van de elf forensisch psychiatrische centra en klinieken, blijkt vandaag ook dat de doorstroom afgelopen jaar is verslechterd. In 2025 konden 118 nieuwe patiënten in een tbs-kliniek worden opgenomen, 28 procent minder dan in 2024. Schrijnend "Ik zit al die tijd te wachten op een nieuwe plek, maar ze doen een beetje apart. Soms lezen ze mijn dossier niet eens. Dan zeggen ze: 'Nee, laat maar. Ik hoef hem niet'. Mijn behandelaars hebben nu al zestig instellingen benaderd, maar ze willen me niet. Nederland wil me niet." Joyce Brenkman is al die jaren de behandelaar van Andries. Ze heeft het tbs-systeem verder zien dichtslibben. "Het is heel schrijnend. Als wij hem niet kunnen uitplaatsen, dan kunnen wij ook geen nieuwe patiënt opnemen. Het tbs-systeem is verder verstopt geraakt, met name omdat in de loop der tijd de aansluitende zorg in bijvoorbeeld de reguliere ggz steeds verder is afgeschaald en forensische bedden zijn afgebouwd. Dat heeft de doorstroom binnen de tbs geen goedgedaan." Volgens Michiel Verhees, directeur behandeling en zorg van De Rooyse Wissel, is Andries er niet de enige tbs'er die uitbehandeld is. Hij schat dat 25 tot 30 van de ongeveer 200 patiënten in De Rooyse Wissel naar een andere instelling zouden kunnen waar ze nog steeds zorg en begeleiding krijgen, maar met minder hoge hekken en minder strenge regels. "Gelet op de capaciteitsproblemen en op alle patiënten die zitten te wachten in de gevangenis, is het natuurlijk enorm zonde dat deze mensen hier nog zitten", zegt hij. "Maar ook voor deze mensen zelf is het natuurlijk vervelend dat ze hier langer moeten zitten. Die verliezen motivatie, die verliezen ook wel perspectief. Daar kunnen weer risico's door ontstaan." Als een tbs'er in De Rooyse Wissel is uitbehandeld, zou hij bijvoorbeeld naar een ggz-instelling, de gehandicaptenzorg of de verpleeghuiszorg kunnen verhuizen. De doorstroom wordt volgens Verhees bemoeilijkt doordat veel van deze instellingen een bepaald beeld hebben van tbs'ers. "Er is een stigma rondom tbs en een angst om deze doelgroep op te nemen." Die zorg is volgens hem onterecht. "Als wij iemand hebben kunnen behandelen, de medicatie goed hebben ingesteld en risicosignalen hebben kunnen detecteren, dan is er eigenlijk geen risico meer. Dan blijft over: iemand die zorg nodig heeft." Dat geldt ook voor Andries, zegt Verhees. "Het is een man die al lange tijd geen incidenten meer pleegt. Soms heeft hij last van spanning, maar dat kun je prima zien aankomen en ondervangen." Een instelling voor mensen met een verstandelijke beperking zou dat ook prima kunnen, verwacht hij. Andries blijft ondertussen hopen op een nieuwe woonplek. "Het liefst een boerderij met meerdere bewoners en paarden. Want paarden voelen gevoelens van mensen aan. Als jij ontspannen bent, kan het paard ook ontspannen." Verantwoording Andries is niet zijn echte naam, om zijn privacy te beschermen. Ook meldt de NOS in overleg met De Rooyse Wissel niet waarvoor hij is veroordeeld, wat zijn precieze leeftijd is en ook niet zijn voormalige woonplaats. Dit alles om herleidbaarheid te voorkomen.
De Franse marine heeft een tanker uit Rusland onderschept, zegt president Macron. Dit gebeurde gisterochtend op ruim 700 kilometer ten westen van het Franse schiereiland Bretagne. De operatie in de Atlantische Oceaan werd uitgevoerd in samenwerking met "een aantal bondgenoten", zegt Macron. Het Verenigd Koninkrijk was daarbij betrokken. Nederland speelde geen rol bij de onderschepping. 'Bedreiging voor ieders veiligheid' De Tagor behoort waarschijnlijk tot de Russische schaduwvloot en voer onder de vlag van Madagaskar. De schaduwvloot bestaat uit schepen die onder een andere vlag varen om zo de westerse sancties op Russische olie te omzeilen. De olietanker van 250 meter was voor het laatst gesignaleerd in de Russische stad Moermansk aan de Barentszzee. "Het is onacceptabel dat schepen internationale sancties omzeilen, het zeerecht schenden en zo de oorlog financieren die Rusland al meer dan vier jaar tegen Oekraïne voert", schrijft president Macron op X. Volgens hem vormen zulke schaduwvloten, die de scheepsvaartregels niet respecteren, "een bedreiging voor het milieu en ieders veiligheid". De Russische kapitein weigerde volgens de Franse autoriteiten mee te werken. Rusland noemt de inbeslagname "internationale piraterij". Kremlin-woordvoerder Peskov laat weten dat Rusland maatregelen gaat nemen om de veiligheid van zijn vrachtschepen te garanderen. Het is onduidelijk wat die maatregelen precies zijn. Begin dit jaar werden meerdere verdachte schepen onderschept in de Atlantische Oceaan door Amerikaanse troepen. Ook Frankrijk stopt vaker schepen in internationale wateren die vermoedelijk tot de Russische schaduwvloot behoren. Begin dit jaar werkten Frankrijk en het VK samen bij het tegenhouden van het 250 meter lange schip De Grinch, dat op westerse sanctielijsten staat.
Een nieuwe genoomtest kan ertoe leiden dat mensen met borstkanker minder vaak onnodig chemotherapie moeten ondergaan. Dat blijkt uit een onderzoek onder leiding van University College London. Zaterdag is het onderzoek gepresenteerd op het jaarlijkse congres van de American Society of Clinical Oncology in Chicago, de grootste conferentie over kanker ter wereld. Meer dan 4000 patiënten die recent werden gediagnosticeerd met hormoonpositieve borstkanker, de meest voorkomende vorm van borstkanker, deden mee. Ze kwamen uit het Verenigd Koninkrijk, Noorwegen, Zweden, Australië, Nieuw-Zeeland en Thailand en waren tussen de 40 en 60 jaar oud. De deelnemers werden ingedeeld in twee groepen, waarbij de ene groep chemotherapie en hormoonbehandeling kreeg en de andere groep de genetische Prosigna-test. Die analyseert vijftig genen uit het tumorweefsel en bepaalt op basis daarvan hoe groot het risico is van terugkeer van borstkanker. Patiënten die hoog scoorden op de test kregen chemo- en hormoontherapie, mensen met een lage score kregen alleen hormoontherapie. De uitkomsten waren vrijwel gelijk te zijn: bijna 95 procent van de proefpersonen die chemo kregen was na vijf jaar in leven en kankervrij, tegenover bijna 94 procent van de groep die geen chemo kreeg. Daaruit concluderen de onderzoekers dat patiënten met een lage risicoscore vaker chemotherapie kunnen overslaan. Ook voor jongere vrouwen In Nederland worden de gentesten voor het bepalen van de vervolgbehandeling voor borstkanker al langer gebruikt. De zogenoemde MammaPrint en Oncotype DX-testen worden in Nederland het meest ingezet, aanvullend op de standaardrisicoschatting. Sinds 2023 worden die twee testen ook vergoed. Ze zijn volgens oncologisch chirurg Caroline Drukker vergelijkbaar met de Prosigna-test. Wat nieuw is, zegt Gabe Sonke, oncoloog in het Antoni van Leeuwenhoek in Amsterdam en aanwezig bij de presentatie van het onderzoek in Chicago, is dat de onderzoekers nu ook voor jongere vrouwen tussen 40 en 50 jaar laten zien dat de test goed werkt. Dat is goed nieuws, aangezien de andere gentesten uitsluitend gebruikt worden voor vrouwen boven de 50. Door de test zouden dus ook jongere vrouwen vaker chemotherapie kunnen mijden. Sonke verwacht dat de testen op termijn ook naar Nederland komen. "Onder voorwaarde dat dit ook vergoed gaat worden", voegt hij daaraan toe. Heftige bijwerkingen Wel plaatst hij de kanttekening dat de onderzoeksgroep ovariële suppressie-medicijnen gebruikte. Deze medicijnen zorgen ervoor dat de eierstokken geblokkeerd worden, waardoor de productie van oestrogenen wordt gestopt. Als bijwerking: de overgang. "Acuut in de overgang komen, kan veel impact hebben", zegt Sonke. Sommige mensen stoppen met de medicijnen vanwege de heftige klachten van de overgang. Tegelijkertijd benadrukt de oncoloog dat chemotherapie ook leidt tot heftige en soms blijvende bijwerkingen, zoals haaruitval, misselijkheid, geheugenproblemen en vermoeidheid. Daarom is het volgens hem belangrijk dat de voor-en nadelen goed worden besproken met de patiënt. Heel mooi resultaat Op dit moment krijgen veel patiënten 'overbodige' chemotherapie. "We weten dat chemotherapie als aanvulling op een operatie voor zo'n 5 tot 10 procent van de mensen met borstkanker zorgt voor genezing", zegt Sonke. "We weten alleen nog niet genoeg voor wie het helpt om te genezen. Juist daarvoor helpen dit soort testen." Chirurg Drukker benadrukt dat sinds de invoering van de MammaPrint en Oncotype DX-testen de hoeveelheid "onnodige chemo" is teruggedrongen. "De vraag is of deze test dat nog verder kan doen." Dat lijkt zo te zijn, omdat het onderzoek uitwees dat de test ook voor jongere vrouwen werkte. Daarbij moet wel kritisch worden blijven gekeken naar voor wie het testen zin heeft en voor wie niet. Een woordvoerder van het KWF noemt het "een heel mooi resultaat en een mooi voorbeeld van behandeling op maat. Of in dit geval: een behandeling niet geven als het niet hoeft." In Nederland worden er jaarlijks ruim 17.500 mensen met borstkanker gediagnosticeerd, volgens het Integraal Kankercentrum Nederland. Het is onder vrouwen de meest voorkomende kankersoort.
Vandaag gaat Colombia naar de stembus om een nieuwe president te kiezen. De huidige linkse president Gustavo Petro is na een wettelijke termijn van vier jaar niet meer verkiesbaar. Zijn opvolger, Iván Cepeda van de linkse coalitie Pacto Historico (Historisch Pact), staat voorop in de peilingen. Gevolgd door twee rechtse partijen, met onder meer de centrumrechtse kandidaat Paloma Valencia, die kans maakt de eerste vrouwelijke president van Colombia te worden. Daarnaast doet ook de radicaal-rechtse Abelardo de la Espriella het goed. Het belangrijke verkiezingsthema voor veel Colombianen is veiligheid en geweld. Ondanks de beloofde Paz Total (Totale Vrede) van Petro, waarbij hij met alle gewapende partijen wilde onderhandelingen over vrede, wordt Colombia geteisterd door drugsbendes en uiteenlopende guerrillabewegingen die soms hele gebieden onder controle hebben. Dagelijks aanslagen Vooral in conflictgebieden als Cauca en Valle del Cauca, Narino en Norte de Santander vond in aanloop naar de verkiezingen een enorme geweldsgolf plaats met verschillende aanslagen. Een maand geleden was in het departement Cauca een van de bloedigste aanslagen sinds jaren, toen een bus ontplofte op de Pan-Amerikaanse snelweg met 21 doden en tientallen gewonden tot gevolg. De aanslag is opgeëist door guerrillabeweging EMC (Estado Mayor Central), die daarmee het signaal zou willen afgeven dat zij macht en wapens hebben en het gebied controleren. Wie straks ook de nieuwe president wordt, er moet rekening met hen houden worden. ,,Ze willen een plek aan de onderhandelingstafel en laten zien dat zij de macht in de regio hebben'', zegt Eduin Capaz van de CRIC, de inheemse regionale raad in Cauca. De spanning neemt toe in de regio naarmate de verkiezingsdag nadert, met bijna dagelijks aanslagen met drones en explosieven en bedreigingen tegen de kandidaten. Vorig jaar werd de rechtse presidentskandidaat Miguel Uribe Turbay vermoord en dit jaar werd de kandidaat voor het vicepresidentschap van Pacto Historico, Aida Quilcue, ontvoerd. Geweld diepgeworteld De rechtse kandidaten beschuldigen links ervan dat er de laatste jaren te weinig is gedaan om Colombia veiliger te maken. De drugshandel nam toe, Colombia is de grootste producent van cocaïne ter wereld. Drugskartels en guerrillabewegingen strijden onderling om de drugshandel, territorium en om het beheer van goudmijnen. Geweld zit diepgeworteld in de Colombiaanse samenleving. Na een burgeroorlog van meer dan 50 jaar tussen de regering en de grootste en oudste guerrillabeweging, de FARC, werd in 2016 een vredesakkoord getekend. Maar een deel van de FARC was het niet eens met de vrede en bleef doorstrijden in de jungle. Er ontstonden de afgelopen jaar steeds meer splintergroepen van deze zogeheten FARC-dissidenten, waarvan de EMC de grootste groep is. Om de verkiezingen te winnen moet een kandidaat een meerderheid van stemmen halen. Als dat niet lukt dan komt er een tweede ronde op 21 juni. De belangrijkste kandidaten