Na 50 jaar geen Playmobil meer gemaakt in Duitsland om aanhoudende verliezen

Na ruim een halve eeuw is er een einde gekomen aan de productie van Playmobil in Duitsland. Het verlieslijdende speelgoedbedrijf sloot vandaag zijn productielijn in het Beierse Dietenhofen. Het resterende personeel krijgt betaald verlof tot eind van de maand; er wordt nog besproken hoe hun toekomst eruit zal zien.

De fabrikant nam het besluit vanwege de hoge loon- en energiekosten. Het speelgoedbedrijf kampt al jaren met teruglopende verkoopcijfers en moet er daarom alles aan doen om kosten te besparen. De beatleskapseltjes en klemhandjes worden voortaan allemaal in Tsjechië of Malta gemaakt.

Playmobil werd in 1974 geïntroduceerd op een speelgoedbeurs in Nürnberg. Ontwerper Hans Beck van speelgoedbedrijf Geobra Brandstätter had destijds drie thema's bedacht: ridders, indianen en wegwerkers. Cruciaal voor het succes ervan was dat kinderen dat bescheiden begin konden uitbouwen tot complete werelden.

"Ik vond dat het een system moest zijn", zei eigenaar Horst Brandstätter daar ooit over. "Dat je het ene jaar met kerst een auto kon krijgen en het jaar erop de garage. Dat mensen dingen konden toevoegen, zonder ineens veel geld te moeten uitgeven."

Met de poppetjes konden kinderen hun eigen verhalen uitbeelden, redeneerde hij. "Playmobil draait niet om wat je kunt zien, maar om de film die kinderen erbij maken in hun hoofd. Daar gebruiken ze ons materiaal voor." Ontwerper Beck had zelfs principiële bezwaren tegen een zelfrijdende trein. "De beweging moet van kinderen komen."

Kidults

De afgelopen jaren waren er echter steeds meer kinderen die de piraten, politieagenten en prinsessen links lieten liggen, door concurrentie van bijvoorbeeld videogames. In tegenstelling tot Lego slaagde Playmobil er niet genoeg in om 'kidults' aan zich te binden, de volwassenen die bereid zijn grote bedragen uit te geven aan dure sets van Harry Potter, Star Wars of Marvel-superhelden, of volledig op volwassenen gerichte sets als Van Goghs Zonnebloemen.

Niet dat Playmobil dat niet probeerde. Het bedrijf bracht nostalgische edities uit van Asterix en Obelix, Back to the Future en The A-Team. Ook ontwikkelde het steeds vaker poppetjes speciaal voor toeristen: het Melkmeisje voor het Rijksmuseum bijvoorbeeld, of kerkhervormer Maarten Luther, van wie bij zijn 500ste sterfdag ruim een miljoen poppetjes werden gemaakt.

Het was allemaal niet genoeg om de vestiging in Duitsland open te houden. Enkele jaren terug schrapte het bedrijf wereldwijd al 700 banen, nu sluit deze fabriek helemaal de deuren. Een woordvoerder benadrukt dat het bedrijf nog wel "in Duitsland geworteld blijft", met het hoofdkantoor in Zirndorf, waar de directie en de marketingafdeling gevestigd blijven.

De vakbond vindt het een schrale troost. Voor 350 personeelsleden, die vaak al jarenlang voor het bedrijf werken, moet nog een afvloeiingsregeling komen. Een woordvoerder noemde de sluiting een catastrofaal besluit. "Voor velen van ons stort onze wereld in." ...