KNVB doet aangifte om discriminerende opmerkingen op sociale media tegen Oranjespelers

De KNVB heeft aangifte gedaan naar aanleiding van racistische en beledigende reacties richting Oranjespelers. De opmerkingen verschenen op sociale media nadat Oranje-internationals Justin Kluivert, Quinten Timber en Crysencio Summerville hun penalty hadden gemist tegen Marokko en Nederland werd uitgeschakeld op het WK voetbal.

Het online discriminatiemeldpunt Meld.Online Discriminatie beoordeelt "tien tot twintig" reacties op sociale mediaplatformen Facebook en X richting Oranje-internationals als strafbaar. Deze zouden inmiddels zijn verwijderd.

Bij het online meldpunt voor discriminatie werden meldingen gedaan door zowel burgers als de KNVB. Volgens het meldpunt deed de KNVB twee meldingen over openbare berichten op platform X. Die zijn als strafbaar beoordeeld door Meld.Online Discriminatie en op verzoek van de organisatie heeft X de posts verwijderd.

Andere meldingen van de KNVB gingen over gesloten profielen, zegt het discriminatiemeldpunt. "Daar kunnen we niet op handelen. We hebben wel advies gegeven over of die berichten strafbaar waren, maar verder kunnen we niks doen. Dat is dan aan de KNVB of de persoon in kwestie zelf", zegt een woordvoerder van Meld.Online Discriminatie.

Anonieme troll-accounts

Concrete meldingen over discriminerende reacties onder Instagram-posts van de voetballers kreeg de organisatie echter niet, terwijl juist daarover veel werd gesproken.

Wat mogelijk meespeelt is dat Kluivert en Summerville de reactiemogelijkheid op hun Instagramaccount hebben uitgeschakeld, waardoor de reacties niet meer zichtbaar zijn. "Ons primaire doel is om meldingen van het internet te halen en dat is in zo'n geval dus niet meer nodig. Het is dan aan de mensen die de berichten hebben om verder actie te ondernemen", aldus Meld.Online Discriminatie.

Uit een NOS-analyse van honderden reacties op Instagram na de verloren wedstrijd tegen Marokko blijkt dat ongeveer twintig verschillende discriminerende reacties onder de profielen van Summerville, Kluivert en Timber te zien waren. Dat is een klein deel van het totaal aantal reacties op de accounts van de voetballers; het overgrote deel bestond uit steunbetuigingen van herleidbare Nederlandse accounts.

De discriminerende reacties waren voor een groot deel afkomstig van anonieme troll-accounts, of van een buitenlandse herkomst.

17 keer zelfde reactie

Sommige gebruikers hebben geen volgers, volgen niemand en plaatsen meerdere keren exact dezelfde reactie. Zo plaatste een account bijvoorbeeld zeventien keer dezelfde reactie onder posts van Timber en Kluivert.

Bij Kluivert valt bovendien op dat veel haatreacties afkomstig lijken van Indonesische accounts. In die reacties wordt geregeld een verband gelegd met zijn vader Patrick Kluivert, die eerder als bondscoach van Indonesië kwalificatie voor het WK misliep.

Er zijn ook herleidbare haatreacties, maar die gaan vaker om scheldpartijen en gokverlies dan om expliciet racistische uitingen.

OM neemt zaak hoog op

Willem Nijkerk, hoofd van het Landelijk Expertisecentrum Discriminatie van het OM, zegt dat de impact van discriminatoire uitingen groot is. "Discriminatiezaken hebben altijd prioriteit, net zoals zedenzaken of geweldzaken."

Als het gaat om groepsbelediging kan het OM ook zelf een onderzoek beginnen dat tot een vervolging kan leiden. Nijkerk verwijst naar een zaak uit 2014, toen toenmalig Oranje-international Leroy Fer een selfie met andere spelers van het Nederlands elftal plaatste. Onder die foto verschenen racistische reacties. Vier mensen werden toen opgespoord en drie van hen kregen een boete van 360 euro. ...