Juni was bijna recordwarm, maar ook een natte maand

De meeste mensen zullen zich juni 2026 blijven herinneren als een maand waarin de hitte intens werd ervaren, vooral in de nachten. Dat het twee keer heel zwaar onweerde zal veel mensen ook nog lang bijblijven. Het was een maand van records, maar half juni leek dat er nog niet op.

Nu de maand is afgelopen blijkt dat die bijna recordwarm is verlopen. Alleen in 2023 was het in juni nog warmer, met 19,3 graden gemiddeld over alle dagen en nachten. Dit jaar kwam dat gemiddelde uit op 19,2 graden, en dat terwijl je in het huidige klimaat een gemiddelde temperatuur van 16,2 graden zou verwachten. Juni was zo zelfs flink warmer dan een gemiddelde juli- of augustusmaand.

Tegelijk was juni dit jaar vrij nat. Gemiddeld over Nederland viel er 85 millimeter regen, terwijl dat gemiddeld 66 millimeter is. De meeste regen viel in de wisselvallige week tussen 7 en 14 juni, maar op sommige meetlocaties van het KNMI hoosde het ook flink tijdens de buien op vrijdag 19 juni en bij het zware onweer van afgelopen zaterdag.

Code rood

In de tweede helft van de maand nam de temperatuur snel toe. Op 18 juni begon een hittegolf die tot 29 juni zou duren. Vanaf 24 juni gold in het midden en zuiden van het land code oranje voor extreme hitte. Afgelopen vrijdag gaf het KNMI zelfs, voor het eerst, een code rood uit voor de hitte.

Het regende vorige week dan ook temperatuurrecords. De drie warmste juninachten ooit gemeten komen uit de voorbije week.

Ook de hoogste junitemperatuur werd verpulverd: in De Bilt werd het 36,8 graden, ruim een graad warmer dan het vorige junirecord uit 1947. En de 37,2 graden die in datzelfde jaar werd gemeten in Maastricht werd dit jaar ruimschoots als landelijk record overtroffen: op liefst 11 meetlocaties van het KNMI werd het warmer dan die 37,2 graden, met 39,4 graden in Ell in Noord-Limburg als allerhoogste temperatuur.

Op de Wadden werd ook een record gevestigd: het werd vrijdag op Terschelling 33,6 graden. Nooit eerder heeft het KNMI op een Waddeneiland zo'n hoge temperatuur gemeten.

Link met klimaatverandering

Niet alleen in Nederland was het warm, een groot deel van Europa had te maken met extreme hitte. In onder andere Frankrijk, Groot-Brittannië, Duitsland, Tsjechië en Polen werden records gebroken. Een klimaatattributiestudie van World Weather Attribution (WWA), een internationale groep van klimaatwetenschappers, laat duidelijk de link zien met de door de mens veroorzaakte opwarming van het klimaat.

De studie toont aan dat recente hittegolf over Europa nu bijna 2 graden warmer was dan hij zou zijn geweest als hij had plaatsgevonden in het klimaat van 2003. Vijftig jaar geleden, zonder menselijke klimaatverandering, zouden deze hoge temperaturen vrijwel onmogelijk zijn geweest. ...